Chủ Nhật, 18 tháng 1, 2026

hàu say: cách mở miệng hàu

Để hàu mở miệng, khi không có dụng cụ chuyên dụng, đơn giản nhất là dùng nước hấp. Cầu kỳ hơn là dùng bia, với lý giải giúp xoá đi mặn mòi [tanh] biển cả. 

Tôi có non nửa chai vang đỏ được khui cách đây đôi ba tuần. Dùng rượu này pha loãng thêm với xíu nước rồi hấp hàu, công nhận lợi hại.

Vang trắng, hay có khi là rượu Thiệu Hưng, dùng hấp hàu tôi đã nghe nói nhiều. Lần này đánh bậy đánh bạ với vang đỏ thành công, tôi cao hứng mò mẫm mạng nhện, và học được thêm là người ta còn cho nhiều lá cỏ gia vị vào chảo/nồi rượu vang cho món hấp. 

chỉ có nửa tá hàu, lười làm dầu hành thì tùm lum dầu phi thơm boa-rô
trộn hành lá thái nhỏ, và cũng lười thì lạc giã xiên đâm xẹo
để đến khi vô miệng thịt hàu ngọt hương mọng mị bao nhiêu
thì đối lập bấy nhiêu là lạo xà lạo xạo lạc và hững hờ nhạt nhẽo hành

Chủ Nhật, 4 tháng 1, 2026

một anh sư nói về trầm cảm

* Kết quả dọn dẹp bờ-lốc đầu năm là thấy note này, được đánh dấu thời gian là ngày 19/2/2021. Tiêu đề gốc là Trầm cảm (1) - một anh sư nói về trầm cảm. Đánh số như vậy vì thời điểm đó, tôi ghi lại 6 notes nhỏ liên quan chủ đề này. Đọc lại chúng, tôi nhận ra là giờ đây anh sư sâu-bít vẫn tiếp tục toả sáng trong thế giới "chữa lành", còn tôi hẳn do đã xong cơn ác mộng luận án nên chẳng còn hứng thú bao đồng ngó nghiêng hóng hớt chuyện "ngoài kia" nữa. 

Trên đời này có một kiểu thầy chùa thời đại mới, có đoạn thời gian học hành đạo Bụt ở xứ Ấn hay xứ Miến, nói tiếng Anh giọng MTV, mặt mày cũng coi là sáng sủa, vác túi giảng đạo hành thiền từ lục địa này xuyên lục địa khác, viết đôi ba cuốn sách và thuyết trình từ offline đến online hay hơn tất cả bọn thầy bà tuyên giáo quốc doanh.

Chuyện của dạng sư này bình thường tôi chẳng để ý. Nhưng bữa rồi nghe một anh sư từ mấy năm nay vẫn cao cao tại thượng trong cái gọi là tóp ngôi sao tu sĩ đạo Bụt mới nổi và vẫn đang nổi thì tôi có chút giật mình, choáng và sau đó là chốc lát bực mình.

Anh sư nói trên giời dưới bể từ kiểm soát bản thân, hạnh phúc gia đình, lãnh đạo tính, từ tính nữ tới tính dục, rồi trích dẫn chi chít từ thơ thẩn ông râu dài xứ Ấn qua ca từ của cố nhạc sĩ "phản kháng" danh tiếng một thời đất phương Nam, mấy chuyện đó hoặc tôi không rành hoặc tôi không rảnh quan tâm, nên chẳng dám bàn.

Nhưng đến một pháp thoại, anh sư ngồi chồm hỗm trên đầu toàn bộ các loại chuyên gia, thầy bà của đủ loại ngành khoa học từ y khoa chuyên món thần kinh tới tâm lý, tâm thần học mà phán chắc nình nịch một câu về căn bệnh trầm cảm và những người trầm cảm thì tôi kinh hãi khiếp sợ.

Đại ý anh sư này bảo bọn trầm cảm tất cả chỉ vì duy nhất một lý do, hướng nội

Tôi nhớ đến cậu chàng Teq, thực chỉ muốn rống lên một câu, tiên sư anh sư!

Thứ Bảy, 3 tháng 1, 2026

chút ngọt chào năm mới: bánh dứa mẻ thứ hai

bánh dứa mẻ thứ hai: bột bánh có sữa đặc,
dứa sên được thêm hương cam và chanh
Giống như khi làm mẻ bánh đầu tiên, tôi vẫn lỗ mãng và ẩu tả bỏ qua mọi yêu cầu li lai đường công thức cho bột bánh. Nhưng khác biệt, và có thể coi là tiến bộ lần này, là quá trình làm bột xem ra có chút phần phần từ tốn và ngay ngắn :-)

- Một quả trứng cùng 4 tbsp đường và xíu muối cho vô thố đong thuỷ tinh Pyrex, dùng dụng cụ đánh trứng bằng tay và tác nghiệp.

- Sau một hồi, lần lượt bổ túc 2 tbsp sữa đặc, 1 tsp vanilla, 1 tsp bột quế, đánh thêm một lượt.

- Cuối cùng, từ từ cho các lát mỏng bơ lạt đã mềm nhờ để ở nhiệt độ phòng vô và đánh sao cho được một hỗn hợp mịn, sánh, ngọt và ngậy đồng nhất.

- Rây bột mì từ từ vô và trộn cho tới khi cảm nhận được độ kết cấu bột bánh ưng ý. Chớ hỏi tôi đã dùng bao nhiêu thìa súp đong bột, đại khái là bột bánh thành phẩm rất mềm và không/chưa thể tạo hình khối ngay được. À, nhớ thêm vô bột mỳ chừng 1/4 tsp baking powder, chỉ xíu vậy thôi. 

- Bột bánh chỉ sẵn sàng sau khi được nghỉ ngơi trong tủ đông từ 30-45 phút và dĩ nhiên là được bổ túc thêm xíu bột mì nếu cần khi nhào trộn nhanh tay lần cuối trước khi chia thành các phần nhỏ để bao bánh.

- Bột bánh được chia ra chính xác mỗi phần là 20g. Không cần vỏ chai chi chi bữa nay, tôi chỉ đơn giản là vo mau thành khối tròn, dùng gò lòng bàn tay dưới ngón cái [Kim Tinh] để ấn nhẹ tạo hình lá bánh tròn, tất cả phải được làm thật nhanh vì bột chịu nhiệt cơ thể sẽ rất mau bở mềm và vỡ. Cho nhân dứa sên vô giữa, khum khum các mép lá bánh lại và đặt mau lên một mặt phẳng đã được xoa chút bột mì. 

- Bánh tạo hình xong quay lại tủ đông và ngồi chơi ở đó chừng 15 phút. Trong thời gian này, làm nóng lò nướng ở mức nhiệt 450 độ F.

- Nghe ling-ling báo hiệu lò đã đủ nóng, liền tay chỉnh nhiệt xuống 400 độ F. Cho bánh vô nướng 12 phút ở mức nhiệt này. Sau đó là 3 phút ở mức 425 độ F.

Bánh ra lò phải chờ nguội, thật nguội. Bánh giòn xốp, ngọt và dịu chua nhân dứa sên với hương cam và chanh vàng, rất chi là vui vẻ.

một món đồ bị bỏ quên trên gác mái

Thứ Sáu, 2 tháng 1, 2026

chào năm mới mình xơi củ cải: củ cải om bếp nhật biến tấu

Bữa trước làm thành công món củ cải om bếp Hoa, tôi đặt đích mới là daikon steak. Trong khi kế hoạch này vẫn lơ lửng trong không trung thì để chào mừng năm mới, tôi đã kịp làm món củ cải om nương lối bếp Nhật này.

Kết quả tuyệt vời! Nước om rất chi là đặc trưng "bếp Nhật", tôi có thể xì xụp một lèo mà không ngán. Củ cải có lẽ cần nấu kỹ thời gian hơn một xíu nhưng đã đủ đạt tiêu chuẩn ngoài coi chắc, miếng cắn lại thật mướt thật mềm. 

Nói đây là củ cải om bếp Nhật biến tấu là có cái lý của nó. Vì bữa nay tôi tận dụng phần nước rim thịt mọc viên nấm hương mộc nhĩ trong đó có bạn gia vị thuộc nhóm quốc hồn quốc tuý bếp Việt là nước mắm :-)

- Củ cải được sơ chế và "tẩy" giống như khi làm món củ cải om bếp Hoa. Khoanh củ nguội rồi thì cho vô tủ lạnh để đạt độ cứng/chắc rồi khía các đường rãnh bàn cờ ở hai mặt lát cắt.

- Nước om có một phần nước rim thịt mọc viên (đã được lọc) + nước tương + mirin + xíu bột rong biển + xíu bột cá Nhật (dashi powder) + nước sao cho ngập khoanh củ cải.

- Nấu tới sôi thì hạ lửa bếp về liu riu, đậy vung và om trong thời gian từ 30-40 phút.

- Tôi không/chưa thử ăn củ cải với wasabi paste. Chỉ một hai sợi hành lá xanh chẻ nhỏ bữa nay thực đã rất hợp lý. 

Củ cải om thế này có thể ăn vã chơi chơi giữa ngày giữa buổi, và cũng thích hợp làm món khai vị đầu bữa.

* Từ vựng: daikon no nimono; daikon fukumeni

củ cải om bếp Nhật biến tấu
nước om ngọt dịu, miếng củ cải dáng chắc [nhưng] thịt mượt