mary và catherine

Dame de Mali / Mont Loura
trong bộ ảnh cũ của bạn đời, đang được sắp xếp

Tôi mất hơn hai tuần thời gian để "tiêu hoá" tin tức này.

Mỗi ngày, tôi nghĩ, theo kiểu vụn vặt, theo kiểu mảnh đoạn. Có rất nhiều chuyện, nhiều khuôn mặt người, tôi có thể nhớ. Nhưng tên người và khung thời gian của chuyện thì tôi hoặc quên hoặc bối rối. 

Riêng về hai quý bà lesbo, Mary và Catherine, thì tôi nhớ li lai từng chi tiết. Từ khuôn mặt cười rạng rỡ, giọng nói líu ríu và cử chỉ dịu dàng của Mary đến cái vẻ đảnh và lạnh cực kỳ đối lập với cử chỉ nồng nhiệt và thậm chí là ồn ào của Catherine. 

Lần cuối tôi, chúng tôi gặp họ là khi tôi quay trở lại Mỹ lần thứ ba. Chúng tôi có một bữa rượu - khai vị ngoài hiên nhà của hai cô với tràn ngập tiếng cười và cả tiếng vò vè kiểu máy bay trực thăng của hàng trăm bạn nhỏ hummingbirds trước khi đến tiệm ăn tối. Nghe bạn đời mách chuyện tôi tay gương tay nhíp nhổ tóc sâu, hai cô vội can ngăn, các sợi tóc bạc có vẻ đẹp của riêng chúng. Rồi chúng tôi hẹn hò bữa nào rảnh rỗi sẽ quay lại nhà hai cô, trèo lên gác mái để lấy xuống bộ đồ sứ bàn ăn màu hồng của Nhật bị hai cô chê là "õng ẹo" rồi mang lên nhà rừng. Bữa đó, lác đác ngoài đường và trong tiệm đã có mấy cụ già mang khẩu trang. 

Rồi sau đó? Vì tôi phải di chuyển, vì "giãn cách", rồi vì cả một đống những vấn đề nhỏ to liên miên trong trật tự ngày thường mà chúng tôi cần giải quyết mà câu hẹn Sớm gặp lại của chúng tôi cứ trôi nổi đâu đâu. 

Bạn đời giải thích, hồi sự kiện 11/9, Mary và Catherine mất mấy năm mới bình tĩnh trở lại và đi ra ngoài gặp gỡ mọi người, vì thế cứ chờ đôi ba năm nữa hẹn hò vẫn chưa muộn. Ông lão nhà ta viết email và nhắn tin động viên hai quý bà lesbo. Và ông rất yên tâm mọi chuyện đều ổn, sẽ ổn. 

Nhưng giờ thì sao? Hai tuần trước, chúng tôi nhận được một tin nhắn cụt lủn về Catherine. Sau một hồi choáng váng, chưa kịp liên lạc với Mary thì chúng tôi lại bị bồi thêm một cú nữa với tin về Cô.

Chúng tôi được biết là Catherine ốm bệnh mấy năm qua. Còn về sự ra đi của Mary, tính đếm thời gian, tôi tự hỏi có phải là do Covid (?) 

Sau tuổi 40, tôi nhận ra rằng mình nhận tin buồn nhiều hơn là tin vui từ vòng tròn xã hội. Trong suốt một thời gian dài, tôi giữ thái độ "trốn tránh" và "kiêng kị", kiểu biết được một tin không tốt thì giữ riêng cho mình và một mình "gặm nhấm", "nỉ non".

Giờ thì khác. Sau hơn một năm vật vã trong các vấn đề psy, tôi giờ rón rén nhìn ngó bản thân mình trong tấm gương soi tinh thần ý. Và tôi nghĩ, thay vì buồn, thay vì choáng, tại sao tôi lại không nhớ nghĩ về hai quý bà lesbo trong ráng chiều rực rỡ của Old Saybrook, về một Mary đẹp và dịu dàng, và về một Catherine với bao nồng hậu.

Trên đầu tôi giờ tóc bạc nhiều vô khối, và cũng có vô khối những đốm trọc do tóc tự rụng cũng như cái hành động tay gương tay nhíp hoá nghiện của tôi. Bàn ăn nhà rừng có vừa là đĩa sứt gom góp từ nhà cũ ở New York còn sót lại sau khi tay anh em họ của bạn đời cuỗm sạch các món sứ giá trị, vừa là các món phong cách Nhật của Jackie Sedlock. Tôi không chắc mình có thể mau thoát khỏi đường hầm tăm tối và chật hẹp mang tên tự-kỷ và trầm-cảm này hay không. Nhưng tôi biết chắc, mình cần thay đổi!

nóng, nóng, nóng

đúng nghĩa đen của từ, nhà là nơi trú ẩn :-)

Báo địa phương hôm nay cảnh báo, thành phố đang phải chịu một đợt nóng [gây] nguy hại cho sức khoẻ. Chẳng cần coi tin tức, tôi đây chỉ cần dựa vào cái thân tượng của mình cũng đủ biết tiết trời nóng và khó chịu đến mức nào.

Mô tả của tôi về nóng với hai cụ già ở Bắc Ninh và cô em ở Hà Nội dừng lại ở hai ba gạch đầu dòng. Con ra ngoài định làm vườn nhưng chỉ sau ba phút đã phải chui tọt vào nhà. Giờ này nhà biển phải bật máy điều hoà 24/24. Và cuối cùng là, ngoài trời giống y chang cái lò nướng đang hoạt động với đồng thời hai lửa trên và dưới. 

Đây không phải là lời than phiền hay kêu ca gì. Đơn giản là một quan sát, một mô tả. 

Và tôi nghĩ, vấn đề ngoài cái sự "biến đổi khí hậu" chi chi thì còn là ở chính bản thân tôi. 

Trong quá trình tôi-đang-già-đi này, cái nhục thân mỗi ngày một kém vững chắc, và cả cái tinh thần ý cũng trở nên kém cỏi. Nóng có thể chỉ là nhỉnh hơn chút. Nhưng sức chịu đựng của tôi thì đã ít nhiều suy giảm. 

Và nói về thân về ý ở đây cũng giống như nói về nóng. Không phải là than phiền hay kêu ca chi. Đơn giản là một quan sát, một mô tả!

hoa vườn rừng

Sức khoẻ tồi, tinh thần không tốt. Tôi không phủ nhận cái sự thật này. Nhưng tôi cũng ý thức là không thể để cái thái độ take for granted ngồi chồm hỗm giữa mớ hỗn độn có tên là tâm trí của bản thân.

Chúng tôi lên núi. Một thế giới hoàn toàn khác!

Con đường trải nhựa, những công trình to nhỏ, trảng cỏ rộng, những ô vườn, và cả đám máy móc để ngoài trời, tất cả chứng minh sự hiện diện của con người. Nhưng đồng thời, các sắc xanh của núi rừng, bóng dáng thấp thoáng của các gia đình hươu, những màn chí choé giữa các phe chim lớn chim nhỏ, tiếng trực thăng vè vè của hummingbirds, rồi chưa kể đám côn trùng luôn sẵn sàng tấn công bạn ngay từ giây khắc bạn mở cửa thò chân ra khỏi nhà, đối với tôi đó là thế giới tự nhiên. 

Thế giới đó đối với tôi luôn lạ kỳ, luôn đầy những bất ngờ, và nó đẹp. Không phải vẻ đẹp bị đóng hộp, vẻ đẹp bị dàn cảnh, vẻ đẹp đã chạy qua phễu lọc đầy rẫy trong thế giới mạng xã hội. Đó là vẻ đẹp mà tôi lần đầu tiên ý thức được khi đọc John O'Donohue. Đó là vẻ đẹp khiến tôi luôn ở trong trạng thái hiếu kỳ khi khám phá các từ tiếng Nhật biểu đạt màu sắc và thời gian. Đó là vẻ đẹp của tự do và trí tưởng tượng. Đó là vẻ đẹp không giới hạn. Tôi nghĩ thế! 

hai năm kiên nhẫn từ nhìn hạt ươm tới ngắm hoa

sắc xanh tím này ông chủ nhà tìm mấy năm mới mua được

tôi giải cứu nó mấy năm trước, từ năm ngoái bạn ý bắt đầu cho hoa

poppy...

và vẫn là poppy :-)

sau hai năm kiên nhẫn đợi

cinco de mayo 2026

Tôi sém chút quên luôn vụ này :-)

Nhờ lời chúc của bạn đời mà sau nhiều tuần vật vờ, tôi cuối cùng đã lên giây cót tinh thần, thanh tẩy tấm thân ọp ẹp và bắt tay vào dọn dẹp cửa nhà. 

Chúng tôi có một bữa tối ngon, với rất nhiều tiếng cười, ở tiệm quen bên Mystic. Cô phục vụ trẻ người Tạng vẫn busy-lazy như mọi khi, cô phục vụ trung tuổi người Tạng vẫn "Chớ có hỏi tôi vụ trồng rau mùa hè", bạn sushi Chef vẫn vui vẻ "Bận mấy tui đây vẫn có thời gian để cụng bia"... và ngay cả anh chàng bếp phó số 2 lúc nào cũng im lìm cắm cúi làm món bữa nay ít nhất đã mở miệng hai lần góp chuyện.

Tôi vẫn thế, vẫn dè chừng người lạ, vẫn chán ghét thế giới con người (bao gồm cả chính bản thân). Nhưng tối nay, tôi thấy mình ngoác miệng cười cười nói nói với khách ăn ngồi kế bên ở quầy sushi bar.

Những ngày này, tôi không nghĩ nhiều, không làm nhiều. Không phải là một trạng thái ngưng nhưng đại khái kết giới tôi tự tạo dựng cho mình gần như là ở trạng thái tĩnh. 

Và trong cái "kén" đó, tôi thấy phần "trí" của mình được/bị thử thách. Thế giới ngoài kia có bao xấu xí và ngu xuẩn. Nhưng cũng thế giới ngoài kia có rất nhiều phần "người", 

Tôi không được chọn cái thế giới tổng thể ngoài kia. Nhưng tôi có toàn quyền quyết định dành thời gian cho một sự "tiêu thụ" và "hưởng thụ" hết sức cá nhân, cho hành động đọc, nghe và có khi là cả ghi chép vụn vặt nữa!

xuân vẫn là xuân, chỉ có chúng mình là già đi

(1)

The Old Farmer's Almanac chính thức đình bản in [giấy] sau số cuối cùng năm 2026. Tôi nghĩ, điều này dễ hiểu. Với một kẻ dốt nát công nghệ và về căn bản là không mấy tò mò hay để ý này kia chi nọ liên quan trồng cấy, săn bắn hay dã ngoại cũng như giăng buồm ra khơi, cho một câu hỏi đơn giản ngày đầu tiên của mùa xuân là cái ngày chi, chỉ cần gõ cửa bác Gúc-gù là khoẻ. Tôi hình dung là những người chuyên môn nông-lâm-ngư hay yêu thích khám phá thiên nhiên này nọ, họ đều có các mạng nhện và phần mềm chuyên nghiệp, chuyên sâu chứ đâu chỉ dựa vào bản sách mỏng quèn này. 

Tất nhiên là tôi phải mở ngoặc ngay ở đây, rằng thì là mà thấy cái sự biến mất của ấn phẩm lịch sử này, tôi thấy đáng tiếc. Giở các trang sách mỏng, lờ rờ tay và căng mắt đọc các hàng chữ li ti để khám phá những điều mới mẻ thật thú vị, thật vui. Niềm vui đó giờ đã chết! 

dấu chỉ xuân - snowdrops

(2)

Tôi biết ngày đầu tiên của mùa xuân 2026 không phải nhờ tra cuốn lịch kể trên, mà là do lượn lờ giữa bếp và phòng khách thì tiện liếc một cái màn hình ti-vi và dừng vài giây nghe ông Kimmel nói về xuân đầy nắng xứ Cali. 

Ở đó người ta kêu nóng, còn ở đây thì là lạnh, lạnh buốt, lạnh thấu, lạnh đến mức tên gọi xuân giống như một lời đùa.

(3)

Ấy vậy mà không. Chúi mũi nhìn đường, tôi thấy chúng, những bông snowdrops đầu tiên, lặng lẽ một góc tường nhà. 

Ngày đầu tiên của mùa xuân năm nay bắt đầu khẽ khàng là vậy. Còn những ngày và tuần tiếp sau đó thì các dấu hiệu, dấu chỉ càng nhiều và rõ hơn. 

Các họ nhà chim tụ tập từ họp chi bộ tới võ lâm đại hội toàn xứ mỗi sáng xung quanh mấy ống hạt và bánh cay dần dần đông vui và đa dạng phong phú hơn trong cái không gian - thức ăn do ông chủ nhà tạo riêng cho chúng. Tôi ngó lũ chim, thật khác thế giới con người ngoài kia yêu thích thoá mạ và tệ hơn nữa là uýnh nhau. Tất nhiên là vẫn có ngoại lệ mấy gã giẻ cùi lam cậy thế mình to mà nạt nộ đám chích bông.

Nếu lũ chim tạo nên một dạng phim quay chậm với âm thanh và sắc màu thì nền đất xám xịt ẩm ướt và dính chấp bùn nhão cũng có cách biểu tỏ riêng của mình. Chầm chậm mỗi ngày, chúng tôi có thể nhìn ra các chồi thuỷ tiên vàng mà cuối thu năm trước chúng tôi vất vả đào hố vùi củ giống giờ đã xuất hiện. Tôi nghĩ về những mảng sắc vàng khi hè sang, thực là hứa hẹn.

thế giới ngoài kia vẫn là vậy
câu hỏi với mình là thái độ sống

(4)

Cả tháng rồi, tôi thấy mình dặt dẽo và tăm tối. Tôi nghĩ, phần là do cái quá trình già-đi tự nhiên của cơ thể, phần nữa là do những xao động nhỏ hay biến cố to [thế giới] ngoài kia. 

Tôi vẫn tiếp tục quá trình co-rút, dành nhiều thời gian để tiêu hoá cái sự đau mỏi của tấm thân cũng như sức ỳ đáng sợ của trí óc. Bất chấp thái độ "kiêng kị" bấy lâu nay của bản thân, nghĩ thầm nhiều hơn là nói ra lời về những trải nghiệm của quá trình tôi-đang-già-đi, thì có vẻ như giờ đây tôi đang xích gần hơn triết lý của ông già Otto, để thẳng thắn thừa nhận rằng những ngày này thật không dễ chịu. 

(5)

Nhưng tốt xấu, yêu ghét, dù là gì đi nữa thì tôi vẫn phải sống các ngày của mình. Câu chuyện chạy lòng vòng, rẽ ngang rẽ ngửa một hồi cuối cùng vẫn quy về điểm chốt: chọn lựa một thái độ sống.

Mùa xuân năm nay, ở xứ người, nhắc nhở tôi rằng "mày đang già đi". Nhưng cũng mùa xuân năm nay đánh dấu một món quà đến từ những người bạn thân quý. 

Tôi có cơ hội để khám phá, để đọc mới lịch sử và văn hoá Việt Nam. Tôi nhìn thấy những vẻ đẹp xưa nay chính bản thân tôi cho là đương nhiên rồi từ đó mà không biết đường trân trọng. 

sugar house hoàn thành nhiệm vụ vẻ vang ngày cuối cùng của tháng 3

những khuôn mặt nhà rừng

nhiếp ảnh gia portolano, cụ lloyd xứ oregon, một anh nông dân đến từ vermont và chuyện "sống khác đi", "sống ngoài hệ thống"

(1)

Chuyện là từ lâu nay, tôi rất thích Fan Ho. Đến năm trước, khám phá thêm Portolano thì chuyện chuyển thành tôi rất thích Fan Ho và Portolano. 

Hai nhiếp ảnh gia này chẳng có chi đáng để liên hệ [với nhau]: một Á, một Âu; một đen trắng, một phong phú các tầng màu cùng hỗ trợ của công nghệ hiên đại; một tập trung vào đời sống đô thị và cho cảm giác thời gian ngưng đọng, một lại là thiên nhiên với vô tận các hình thái và dường như luôn ở trong trạng thái chuyển động; một tác phẩm như là một chuyện kể, và một hình ảnh có chuyện kể đi kèm...  

Tôi nghĩ nếu chỉ sống [ở] Hà Nội và không có một trải nghiệm dịch chuyển không gian sống thì tôi sẽ không bao giờ trở thành người hâm mộ vị thứ hai. Lý do rất đơn giản: tôi không ở trong một hoàn cảnh sống mới, với nhiều bận tâm suy nghĩ mới.

Với Fan Ho và tác phẩm của ông, tôi có cảm giác về khoảng cách, về sự không-chạm-được. Tôi nhìn, tôi nghĩ, tôi yêu [thích] nhưng các bức ảnh của ông dù có cho ít nhiều cảm giác gần gũi, hoài niệm, thậm chí là xúc động thì đó vẫn luôn luôn là một thế giới khác. Tôi yêu Fan Ho và tác phẩm của ông như một kẻ-ngoài-cuộc.

Với Portolano thì chuyện lại hoàn toàn khác. Ấn tượng từ các bức hình không sâu và mạnh tức thì nhưng nó giống như mạch nước ngầm rỉ rả, thấm và lan toả để rồi bao trùm và trở thành thân quen đối với người nhìn, để đến một thời điểm nhất định khiến y thị có cảm giác chúng [các tấm ảnh] phản ánh một phần cuộc sống của chính bản thân, gợi ý hay đề đặt những câu hỏi về cuộc sống, về giá trị sống của chính mình. Tôi yêu thích Portolano và các tác phẩm của nhiếp ảnh gia này như một người-ở-trong-đó. Dù sự thực là cuộc sống của tôi chẳng có chi để được dán nhãn off grid.

Ngày nay, có nhiều nhà sáng tạo nội dung cho thấy những bức tranh đẹp đẽ về những chuyến thám hiểm các không gian thiên nhiên rộng lớn [tự nhiên/hoang dã] cũng như những xê dịch đời sống [sống ngoài hệ thống]. Coi những nội dung đó, thoạt đầu tôi bị "choáng ngợp", luôn là đẹp luôn là vĩ đại những cảnh quan thiên nhiên hoang dã và/hoặc không là luôn là đẹp luôn là đầy chất thơ các dự án sống đời "cách biệt". Nhưng sau một thời gian, với cực kỳ khiêm tốn một vài chuyến đi cùng những đoạn thời gian ngắn sinh hoạt trên núi, tôi bắt đầu ngờ vực. 

Mọi thứ trở nên sáng tỏ khi vô tình tôi dừng lại ở lời nhận xét của Portolano nhân nói về mạng xã hội xung quanh chủ đề khám phá thế giới tự nhiên hoang dã và lối sống ngoài-hệ-thống. Đại ý, vị nhiếp ảnh gia có phong thái điềm đạm này nhận xét, chỉ cần chú ý chút thì sẽ có thể mau chóng nhận ra đằng sau các tấm hình và thước phim đâu là chân thật đâu là không, đâu là những hành động tâm huyết và đâu chỉ đơn giản là những "trình diễn".

ngó qua cửa sổ thấy hay, nhưng những bạn này mang con bọ,
và con bọ có thể khiến bạn mắc Lyme disease.
và nếu chẳng may dính rồi thì Ôi Thôi :-(((

(2)

Cụ Lloyd tuổi ngoài 80 sống một mình trong một ngôi nhà gỗ rất chi là cozy ở đâu đó trong rừng thuộc tiểu bang Oregon. 

Hơn hai mươi năm trước, cụ sống ở thành phố. Con cháu trưởng thành ra riêng, mà vị hôn phu lại qua đời khiến cụ lẻ loi đơn chiếc. Thế là cụ quyết định "về quê", dựng nhà gỗ nhỏ sống ở khu đất rừng được thừa kế từ cha mẹ.

Một anh trẻ iu-tu-bi làm phim ngắn về cụ. Có nhiều người coi, và kéo theo đó là có nhiều người hâm mộ, cả cụ lẫn anh chủ kênh. Họ đề nghị, họ yêu cầu muốn biết, muốn nghe nhiều chuyện hơn về/của cụ Lloyd. 

Anh làm phim quay trở lại gặp cụ, và kể chuyện nhiều khán giả coi phim thì phát khởi và/hay ngập tràn cảm hứng muốn thoát ra ngoài hệ thống, muốn sống solo trong rừng như cụ. Cụ Lloyd nghe xong thì cười, cười xong thì đáp, đại ý là chớ có thi vị hoá, rằng thì là mà sống trong rừng phải lao động cực nhọc, rồi phải học cách sống chung nhưng cũng là đề phòng đủ loại muông thú từ gấu qua sư tử núi đến gấu mèo và vân vân cùng chi chi. 

(3)

Tôi theo chân bạn đời lọ mọ lên nhà hàng xóm trên đỉnh núi để dự tiệc Giáng Sinh. Căn nhà to chứa mấy chục người già trẻ lớn bé mà với tôi thì ngoài gia đình hàng xóm ai nấy đều lạ hoắc. Tôi vui vẻ trong góc bếp và đánh chén, lần đầu tiên trong đời, món ăn kinh điển bếp Mỹ mac and cheese, nếm và biết đủ rồi thì quay sang hóng hớt chuyện thiên hạ. Và cứ vậy mà tôi chào hỏi, làm quen với cặp đôi con gái và con rể của nhà hàng xóm, những người hiện đang là farmers ở Vermont, chuyên món chăn nuôi gia súc lấy thịt và cả các sản phẩm [từ] sữa nữa.

Tôi hỏi anh con rể nhà hàng xóm là làm thế nào mà lại theo nghiệp làm nông. Câu trả lời rất thú vị. Cha mẹ ly dị, anh chàng đi sang bờ Tây học đại học, tốt nghiệp xong thì lập gia đình và bắt đầu khởi sự những giấc mơ lớn theo lối đi của người trẻ thị dân. Ngày nọ hay tin ông bố vốn đang làm chủ trang trại ở quê nhà mắc ung thư thì hai vợ chông trẻ quyết định về Vermont vừa là chăm sóc ông bố vừa là đảm trách việc nông trại. Và cứ thế mà họ trở thành farmers. 

Có rất nhiều chuyện hay ho tôi nghe được, học được và cả hiểu được từ cuộc trò chuyện với anh nông dân này. Về chuyện các trang trại nhỏ đã biến mất dần dần như thế nào. Về chuyện sức ép thuế khoá và đặc biệt là các tiêu chuẩn tiêu chỉ đủ loại áp lên hoạt động chăn nuôi và giết mổ  cũng như sản xuất các sản phẩm [từ] sữa ra sao. Rồi cả chuyện quy hoạch dân cư cùng mối đe doạ từ các thế lực "phát triển" - những công ty chuyên gom mua đất rồi sau một thời gian phù phép thành các ngôi nhà riêng biệt hay toà nhà căn hộ mang nhãn luxury với những cái giá ở trên trời. 

Hay ho hơn cả từ những lời kể ấy là một nhận xét mang tính tổng kết, đại ý là chớ để bị lừa phỉnh, đời sống trang trại hay homestead mộng mộng mơ mơ trên mạng xã hội thực tế không phải vậy đâu, làm farming vừa vất, vừa bẩn lại vừa hôi.

absolut cashmere (2)

Cái áo bị hoá phép từ tay dài, hay chính xác là lửng, thành tay cộc. Đó là chuyện của năm 2020.

Đến một ngày, vì mụ béo tôi đây chật vật mỗi lần xỏ tay áo thì nó [cái áo] lại bị "giải phẫu" thêm một lượt để biến thành một dạng áo chui đầu ba lỗ. 

Rồi lại đến một ngày, cái thân tượng của tôi giống như cây giò thủ bị bó chặt trong các lớp áo giấy nến của mấy cô Việt kiều đầu bếp tại gia thì tôi tiếp tục ra tay, roẹt hai đường để biến áo thành tấm chui đầu phong cách poncho.

Vấn đề to là tôi rất ngu. Cổ áo rộng tình tang gần như là trễ vai, poncho quái gì mà cũn ca cũn cỡn và xộc xà xộc xệch. Áo bị bỏ xỏ với một kế hoạch suy nghĩ thì tương lai vô hạn định: mình làm gì (?)

Rồi ngày đẹp trời nọ, tôi thấy mình thông minh. Vải vụn Phi Châu, chỉ cuộn đủ màu mang sang từ Việt Nam, mấy cây kim cũ từ hộp đồ khâu vá tìm thấy trên gác mái, kéo bếp hoá thành kéo thợ may, cùng rất nhiều điên điên kiên nhẫn.

Và nó là đây, gọi tên gì cũng được, từ veste qua cardigan, nhưng phong cách thì dứt khoát chỉ một: phong cách Chú Thoòng :-) Mà nhân tiện giờ còn ai biết và nhớ ông chú này a :-)))

áo khoác phong cách Chú Thoòng - Old Master Q style
có thể mặc hai mặt :-)

chúc mừng năm mới - bính ngọ 2026

(1)

Trắng! Từ xóa mắt trải rộng của trảng cỏ tới lem nhem lấm đen mép đường qua xen kẽ sắc tuyết với xám xịt của các thân cây phần nhiều là trụi lá.

Tôi nghĩ, thế thì vị Tết ở đâu ta :-)

(2)

Nói không có cảm giác Tết thực chính xác đối với tôi đến chín chín phảy chín chín phần trăm. 

Trong thời gian của ngày, nếu có một phản ứng, hình lý hay tâm trạng, thì đó sẽ luôn là lạnh, nhức, và buồn ngủ. Đây không phải là một lời phàn nàn chi chi, mà đơn giản là một ghi nhận.

(3)

Tôi được hỏi chuẩn bị tết nhất đến đâu. Rồi lại có bạn đánh chén bên cạnh giục giã bánh chưng, bánh chưng.

Thế là có chuyện cuối cùng con giời nhúc nhích, chui ra khỏi cái kén ngủ đông và mần xíu này chút nọ để sau đó có thể hỉ hả chỉ vô, đây Tết :-)

bánh tét gói theo cách của Cô Ba Bình Dương
với đỗ và thịt vo khối dài trước

giò gà nấm hương mộc nhĩ, thịt chưa đáo lạnh chuẩn
kết quả: bở :-(

bánh Valentine cô hàng xóm trên đỉnh núi cho

Tết người thuỷ tiên, Tết mình... hành tây bên cửa sổ

nhân ra ngoài lấy củi thì chơi đùa với tuyết

một anh sư nói về trầm cảm

* Kết quả dọn dẹp bờ-lốc đầu năm là thấy note này, được đánh dấu thời gian là ngày 19/2/2021. Tiêu đề gốc là Trầm cảm (1) - một anh sư nói về trầm cảm. Đánh số như vậy vì thời điểm đó, tôi ghi lại 6 notes nhỏ liên quan chủ đề này. Đọc lại chúng, tôi nhận ra là giờ đây anh sư sâu-bít vẫn tiếp tục toả sáng trong thế giới "chữa lành", còn tôi hẳn do đã xong cơn ác mộng luận án nên chẳng còn hứng thú bao đồng ngó nghiêng hóng hớt chuyện "ngoài kia" nữa. 

Trên đời này có một kiểu thầy chùa thời đại mới, có đoạn thời gian học hành đạo Bụt ở xứ Ấn hay xứ Miến, nói tiếng Anh giọng MTV, mặt mày cũng coi là sáng sủa, vác túi giảng đạo hành thiền từ lục địa này xuyên lục địa khác, viết đôi ba cuốn sách và thuyết trình từ offline đến online hay hơn tất cả bọn thầy bà tuyên giáo quốc doanh.

Chuyện của dạng sư này bình thường tôi chẳng để ý. Nhưng bữa rồi nghe một anh sư từ mấy năm nay vẫn cao cao tại thượng trong cái gọi là tóp ngôi sao tu sĩ đạo Bụt mới nổi và vẫn đang nổi thì tôi có chút giật mình, choáng và sau đó là chốc lát bực mình.

Anh sư nói trên giời dưới bể từ kiểm soát bản thân, hạnh phúc gia đình, lãnh đạo tính, từ tính nữ tới tính dục, rồi trích dẫn chi chít từ thơ thẩn ông râu dài xứ Ấn qua ca từ của cố nhạc sĩ "phản kháng" danh tiếng một thời đất phương Nam, mấy chuyện đó hoặc tôi không rành hoặc tôi không rảnh quan tâm, nên chẳng dám bàn.

Nhưng đến một pháp thoại, anh sư ngồi chồm hỗm trên đầu toàn bộ các loại chuyên gia, thầy bà của đủ loại ngành khoa học từ y khoa chuyên món thần kinh tới tâm lý, tâm thần học mà phán chắc nình nịch một câu về căn bệnh trầm cảm và những người trầm cảm thì tôi kinh hãi khiếp sợ.

Đại ý anh sư này bảo bọn trầm cảm tất cả chỉ vì duy nhất một lý do, hướng nội. 

Tôi nhớ đến cậu chàng Teq, thực chỉ muốn rống lên một câu, tiên sư anh sư!

still life - phía sau các đồ vật

* Ảnh chụp cuối sáng Thứ Bảy gần một tháng trước trong bếp nhà trên núi, khi tôi gần như chạm đáy psy của bất an và mệt mỏi. Việc dừng lại, thả lỏng mình trong một trạng thái tĩnh, cách ly những tin tức thời sự ồn ào và xấu xí, rồi sau đó là làm các việc chân tay từ dọn dẹp trong nhà tới ngoài vườn, ngoài rừng, giúp tôi thấy mình có bao lăng xăng và xung động xung quanh những điều hoặc là vớ vẩn, hoặc là ngoài tầm kiểm soát của bản thân.

(1)

Hũ gạo sushi rice đã dùng cạn từ lâu nay được bổ sung gạo mua trong bịch 2 kg, tính ra tôi có thể ung dung nhà mình đủ gạo ăn trong nửa năm. 

Cốc nhựa bé xíu xiu với 3 nhánh cũng bé xíu xiu goldfish plant giá 8 đồng tiền Mỹ chưa tính thuế được mua ở Northampton ba năm trước. Những nhánh nhỏ đó từ lâu đã có nhà mới to và đẹp, bản thân chúng cũng to và đẹp. Ông lão nhà ta nhiều lần hỏi tôi tại sao giữ cái hũ nhựa. Giờ đồ vật tưởng bỏ đi đó hữu dụng: chứa mấy nhánh thyme được cắt từ vườn nhà rừng. Thi thoảng, đứng bên bàn bếp, tôi có thể nghe ra hương khe khẽ của những nhánh cỏ xạ hương này.

Cối và chày nhựa bé xinh xinh vừa đủ ôm trong lòng bàn tay. Tôi nhớ rõ hoàn cảnh mua chúng, trong một lần đi chợ ở Annam. Chúng cực kỳ lợi hại khi bạn cần giã/nghiền dăm bảy hạt tiêu sọ hay tiêu xuyên. Ở bếp nhà căn hộ, chúng tôi có liền mấy set cối-chày, thế là hai món tý hon này được ngồi máy bay và lưu lạc đến bếp nhà rừng. Tôi vẫn thường dùng chúng để giã/nghiền hạt tiêu mỗi khi cần pha chút nước chấm.

(2)

Sáng cuối tuần dậy trễ, tôi tuần tự đun nước, cho bột cafe vô túi giấy lọc, chêm nước, và đứng bên bàn bếp đợi bạn nước nâu. Tôi nhìn những món đồ vật xung quanh, trong một sự yên tĩnh gần như là tuyệt đối, nếu bỏ qua tiếng rì rì của tủ lạnh và thi thoảng là bọn chim líu ríu ngoài hiên. 

Tôi nhớ bữa nhặt bịch gạo ở tiệm Á bên Groton, cười hi hi ha ha đây là tích cốc phòng cơ trước mối nguy tarrifs để ngay sau đó lại dziễu bản thân, ơ kìa sushi rice này xuất xứ Cali. 

Tôi nhớ ẩn dụ về hai khu vườn, về hành trình tự tay tạo ra một góc vườn gia vị của mình với nguyên tắc càng miễn phí càng tốt - tức là tự gieo hạt tích từ mùa trước, tự giâm cành xin được, hoặc thậm chí là cầm xẻng nhỏ sang/lên nhà hàng xóm bứng nguyên một cụm cây gia vị.

Tôi nhớ đã từng muốn có một set Milton Brook vì giá trị kép tính năng - thẩm mỹ của nó, đã từng hấp háy mắt khi nhìn thấy những bộ cối-chày đá xuất xứ Mexico hay Thái Lan vô cùng chắc chắn để rồi sau đó tự hỏi bản thân, liệu có đáng trước khi quyết định nói không.

hũ nhựa đựng gạo: vẫn là sushi rice
cối chày từ Việt Nam: chuyên giã tiêu
thyme vườn nhà trong cốc nhỏ vốn trồng cây cá vàng
bút miễn phí từ tiệm Thái, sổ ghi notes tự làm từ giấy gói hàng
một cái lót cốc tre đan từ Việt Nam
và táo nhà rừng tên "xanh" nhưng nhìn rõ ràng là "vàng" a :-)

cuộc sống đắt đỏ: thứ sáu đen [tối]

(1)

Chúng tôi có hẹn ăn tối ở quán Thái trong trung tâm thành phố ngày hôm sau lễ Thanksgiving. Bạn đồng hành gặp may khi thấy khoảng trống để đậu xe ngay phía bên kia đường đối diện cửa tiệm. Mở cửa bước chân ra khỏi xe, tôi thấy ông dừng lại chăm chú nhìn cái xe đậu đằng trước.

Tò mò, tôi ngó theo. À Maserati Levante của Jenny mà. Tò mò của tôi giờ chuyển thành, có chi lạ để phải ngó nhìn. Lại thêm một cái à, biển số xe. Chữ và số đặc biệt là một chuyện. Đặc biệt hơn là hai cụm từ, in the line of duty và never forget. 

Tôi cười hic hic, xe đáng tiền thì biển xe đặc biệt cũng là điều dễ hiểu. Còn ông lão nhà ta thì bình luận một câu sặc sụa mùi âm mưu thuyết, có quá tốc độ thì với cái biển này hẳn Jenny cũng chẳng gặp vấn đề chi a. 

tất cả là đồ mặc thừa từ/của ông lão nhà ta

(2)

Như mọi khi, giữa những lần mang đồ ăn thức uống ra bàn, bà chủ tiệm không quên hỏi han tán gẫu vài câu. Lần này, tôi được hỏi, đã mua được gì trong ngày Black Friday.

Cười nham nhở chỉ tay vào áo, vào quần, tôi giải thích, quần [nhung] này mang từ Việt Nam sang, áo [phao gi-lê] này mang từ Việt Nam sang, còn áo sợi chui đầu dài tay này là mặc thừa của ông xã, tôi không cần Thứ Sáu đen.

Trong một tích tắc, tôi thấy vẻ mặt ngơ ngác không hiểu của Jenny. Sau đó vài phút, tôi được bạn ăn cùng bàn giải thích thì mới ồ mới à. 

Tôi đúng là ngố, chưa từng trải nghiệm ngày lễ mua sắm này nên khi được hỏi thì cứ thế vọt ra khỏi miệng một liên hệ cụ thể về đồ vải mặc trên người. Trong khi thực tế thì người ta đợi ngày này để mua món lớn chứ mấy ai đơn giản chuyện cái áo cái quần. Nhất lại là bà chủ quán Thái, người sở hữu cả một dàn xe chưa phải siêu nhưng cũng là đủ làm khối khách người Mỹ mắt cứ gọi là lác lột. 

Về đến nhà sau bữa tối, tôi mới nhận ra là quên chưa hỏi Jenny, vậy Bác đã mua được những món gì ta :-)

still life - trống rỗng là tự do

Đi gặp ông vặn răng, được cho một túi giấy trong đó có mấy món chăm sóc răng miệng. Cái túi đó được giữ lại, just in case, vì biết đâu mình sớm có chuyến đi nghỉ vài ngày.

Hệ thống vòi phun nước tự động cho vườn rau và vườn hoa được lắp xong, những món cũ hay dư lẽ ra cần được cho ngay vào các túi rác theo phân loại. Nhưng không, hai cái gioăng nối được giữ lại, just in case, cho một dự án thủ công vui vẻ mà cụ thể là gì thì mình chưa kịp nghĩ ra.

Rồi chi chi nữa, nào là các quai túi giấy chờ gom đu đủ thì sẽ đan một miếng lót; một miếng nhỏ vải thun thực tiện để lau các mép nhỏ xung quanh bồn rửa bát; mấy bao giấy khử trùng cá nhân chờ được xếp vô hộp dành riêng cho chúng; hộp đồ khâu mini lẽ ra phải ở trong giỏ lớn chuyên cho tiết mục khâu khâu vá vá...

Tất cả, chúng nằm lăn lóc, lộn xộn trong cái giỏ. Từ nhiều tháng nay!

Hôm nay, vì cần xử lý cái quần mặc nhà bị tuột chỉ mà tôi rờ tới cái giỏ.

Sau vài động tác, giờ tôi nhìn cái giỏ trống rỗng. Và thấy mình tự do!

cuộc sống đắt đỏ: tiên củ cải

Ông lão nhà ta có việc xuống núi, tôi thấy vậy thì nói ông mua củ cải. Ý tưởng tôi có trong đầu lúc đó là làm lại món củ cải ngâm dầu hoặc ngâm dấm mới học được. Cả cuối chiều loay hoay dọn dẹp trong bếp, tôi cứ chốc lát lại thấy các bạn củ cải khoẻ khoắn tươi vui kích cỡ bắp tay người lớn nhảy nhót trước mắt mình. Rồi tôi thấy tiếp nào hũ to lọ nhỏ món củ cải thành phẩm với tô cháo trắng lấp ló đằng sau.

Đến cuối ngày thì những mong đợi, những dự phóng ngắn ngủi đó vỡ vụn. Tôi thấy ở đáy túi giấy đi chợ mà bạn đánh chén mang về ba bé củ cải cỡ trứng gà trứng vịt mũm ma mũm mĩm và đầy vẻ vô tội.

Tôi vừa định mở miệng trách bạn đời thi ông nhanh hơn tôi, thì thào, hơn 5 đồng đấy. Dù đã quen với việc mỗi lần lên núi mà phải đi chợ thì từ Guido's qua Woodlife đến Farmer's Market, chúng tôi không thiếu dịp cùng nhất trí cao độ rằng thì là mà cứ như bị highway robbery ý nhể  nhưng lần này tôi vẫn choáng. Choáng xong thì tôi chuyển sang nhớ nhung các bạn củ cải to lực lưỡng ở cửa tiệm Á bên Groton, tiền bỏ ra cho ba em bé organic và vỗ ngực tự hào chúng em đây là locally grown gần đủ để tôi vác hai thanh niên củ cải xuất xứ thùng hàng to đến cả trăm ký.

Giờ tôi đang nghiêm túc suy nghĩ sẽ làm món gì cho xứng tầm giá trị của ba nàng tiên củ cải này :-)))

ba cô tiên củ cải trong cái vỏ hộp chè sen 100g xuất xứ Việt Nam

khi một ông mỹ nghe chuyện về việt nam và bắt đầu thắc mắc

(1)

Tôi làm bún thang phiên bản "rút gọn" và "xuyên tạc". 

Gật gà gật gù một mụ tự nấu tự khen. Lại gật gà gật gù một ông Tây lơ mơ bếp Việt bảo ăn ngon ra phết. Một bữa đánh chén cả nhà vui.

Xong bữa, tôi rất ra vẻ ta đây biết nhiều hiểu rộng, giải thích cho ông lão nhà ta sự tích bún thang Hà Nội, về tài tình của các cụ nhà ta xưa khi xử lý leftovers.

Nghe xong câu chuyện của tôi, bạn đánh chén hỏi, thế sau Tết khối nhà vẫn còn bánh chưng mà tại sao người ta không cho bánh chưng vào bún thang. 

Thôi, chúng mình nói chuyện khác!

(2)

Con gái gọi điện về Bắc Ninh, trò chuyện với ông cụ già mắt mờ tai kém. 

Con nói như hét, kiên nhẫn lặp lại lời mỗi khi Bố hỏi, con nói gì (?). Cuộc trò chuyện có thể chậm nhưng thông tin chẳng vì thế mà thiếu hụt. 

Hôm nay con gái biết lý do Mẹ vắng nhà là vì đi dự võ lâm đại hội Ngày hội Toàn dân của làng, hay theo ngôn từ chính thống là của thôn. Hoạt động có văn hoá văn nghệ, có phát biểu của cấp trên, và đặc biệt là có ăn cỗ.

Bạn đời ngồi cạnh tôi hóng hớt nghe chuyện, thắc mắc tại sao chỉ có bà cụ già đi ăn cỗ. Lời giải thích tôi nhận được từ Bố chẳng khác nào chuyện con tằm nhả tơ... phú ông cháy áo, khái lược lại là mỗi người tham dự chỉ góp có 20 ngàn đồng, chi phí làm cỗ như vậy chủ yếu là lấy từ quỹ của làng cũng như đóng góp của các Mạnh thường quân nhân dịp này. Làng có trên dưới 200 hộ gia đình, sân đình dù có rộng mấy cũng không thể dung nổi toàn thể dân làng, chưa kể một bầu đoàn thê tử quan khách, rồi quan trọng nhất là bà con ý tứ chuyện tiền nong nên nhất trí cao độ mỗi gia đình chỉ đi một người đại diện. 

Tôi nghe đến đây coi như đủ minh bạch. Nhưng ông lão nhà ta sau cuộc điện thoại của tôi liền mang cái vẻ mặt phi thường nghiêm túc mà quay sang thắc mắc, đã là ngày hội solidarity thì ắt tất cả mọi người phải đi ăn cỗ chớ.

Tôi chịu thua ông!

* Chuyện kể từ Mẹ ngày hôm sau: Chính xác tiền góp cỗ của nhân dân là 30 ngàn đồng/người, thôn chi thêm 70 ngàn đồng/người. Thôn nghèo, bà con giữ ý, thế nên mỗi nhà cử một đại diện là đúng rồi còn gì :-)

ở đây và ở kia: dọn dẹp và đồ vật

Tôi nghĩ mình vẫn chưa thoát khỏi tình trạng khó chịu và bí bách mơ hồ. Nhưng điều tốt là cuối cùng thì tôi cũng mở miệng nói ra vấn đề của mình. Và tốt hơn nữa là cuối cùng thì tôi cũng nhúc nhích tấm thân.

Trở về nhà biển, tôi dọn vườn rau để đón mùa đông. Father Mark đã trồng tỏi, nhìn ô vườn của ông cha ngay ngắn gọn gàng rồi quay sang ngó cái vườn nhà mình thì tôi hơi oải. Nhưng không bắt đầu thì sao có kết thúc, thế là tôi dọn. Giá đỡ cà chua đã được thu dỡ, kha khá dây đậu đỗ khô đã được cắt gỡ khỏi hàng rào. Còn vài cây diếp và củ cải thì tôi có ý nán chờ một chút, hầu thu hoạch hạt giống cho mùa sau. 

Trong nhà, tôi sớm đầu hàng với mấy mặt bàn đầy thư tín và đồ tạp nham chi chi của bạn đời. Phạm vi dọn dẹp là một góc bếp, coi như tương đối ổn. Tôi cũng bắt đầu loại bỏ kha khá báo và tạp chí bày bừa xung quanh lò sưởi của phòng khách chính. Bụi và rác nhiều hơn tôi hình dung lúc trước khi dọn dẹp. Tôi ví von, có lẽ cái psy của mình nó cũng bẩn bừa chẳng kém.

Anh bạn trẻ Rajiv Surendra sống ở NYC nhân nói về các đồ vật trong căn hộ của mình thì nhấn mạnh triết lý đồ đẹp cần phải [được] dùng, [được] mang hàng ngày thay vì treo lên, trưng lên hoặc giấu trong tủ khoá. Hôm nay trong lúc dọn nhà, tôi ngẫm nghĩ ừ nhể, tại sao mình khổ với đồ vật.

Hy vọng sau hai ngày cuối tuần này có vài cái túi rác được tống tiễn ra khỏi nhà. Và những mảng ghi xám trong các suy nghĩ của tôi phai màu chút ít.

đã đến lúc tôi cần tự hỏi có cần đặt Times và 
The New Yorker bản giấy nữa không

nhờ công lao của TL, góc coi tivi của ai đó trở nên dễ thương hơn

đĩa của bà cố Bắc Âu và chén của một sư phụ gốm Trung Quốc
ngày mai tôi sẽ pha một ấm trà ngon :-)

tôi gọi vui đây là "Area 51" ở nhà biển
tốt nhất là không động đến a

cuộc sống đắt đỏ: thước đo

(1)

Xúc xích được làm trong một xưởng nhỏ, kiểu kinh doanh gia đình, của tiểu bang Maine xuất hiện ở cửa tiệm cho dân nhà giàu ở tiểu bang New York đoạn sát mép tiểu bang Massachusetts và rất mau trở thành sản phẩm được đặc biệt yêu thích. Ông chủ tiệm này một ngày đẹp trời quyết định bắt tay với nhà phân phối mới. Ông phấn khởi khoe với khách quen, tôi cứ lo mãi là đối tác mới không cung cấp loại xúc xích này... nhưng giờ thì ổn rồi. Ông vui, khách của ông cũng vui. 

Cái niềm vui của khách những ngày này giảm đi vài li lai. Không phải vì vấn đề chất lượng, mà là vì cái sự tăng giá. Chuyện không có vẻ chi là quá đáng, nếu không nói là điều chỉnh nhỏ này cho thấy "thiện chí" của nhà sản xuất/nhà phân phối/nhà buôn... kiểu như tất cả mọi người cùng san sẻ đận khó này. Nhưng giá xúc xích tăng là một sự thật :-)

Hôm qua, khi làm bữa sáng muộn, tôi cười nham nhở trêu bạn đánh chén, có lẽ phải tính mua thịt về tự mình tự làm sausage patties cho nó rẻ :-)

(2)

Ở quán Thái quen, các món khai vị cứ gọi là nếu không phải giá tăng gần như gấp rưỡi thì vọt lên hẳn gấp đôi. 

Chúng tôi có bữa tối với hai bác người quen, món mở đầu được tôi gọi là Bangkok rolls. Chả giò kiểu Thái được mang ra, trình bày trên khay vô cùng hấp dẫn, và khi ăn thì thực là ngon. Nhưng mà nghĩ bỏ ra sáu đồng tiền Mỹ để được cái nem tý hon cỡ ngón tay cái của một đàn bà trưởng thành thì tôi đây bỗng cảm thấy có chút xót xa cho cái ví của bạn đánh chén.

Chúng tôi kêu món tráng miệng thì nghe Jenny đáp từ hai tuần này quán không phục vụ tiết mục này. Bà chủ quán kể, mùa này xoài vốn đã khó kiếm được trái ngon ưng ý giờ lại còn giá cao phi lý. Ngày xưa bà mua vào chưa đến mười đồng một khay thì giờ giá là 22 đồng. Jenny không mua xoài, khách của quán hết cơ hội gọi món xôi xoài ngậy hương sữa dừa. 

Tôi rời quán, quên sạch vụ cái nem mini giá 6 đồng vì còn mải hoan hỉ, úi chà bữa nay mình tiết kiệm được kha khá tiền [khi bỏ qua món] tráng miệng.

(3)

Xúc xích, nem hay xoài chỉ là chuyện vặt, chuyến tếu.

Còn khi bạn nhận được các thể loại hoá đơn điện, nước, bảo hiểm cái nào cái nấy đều phình nở xét về mặt con số thì khi đó bạn chính thức bước vô cơn ác mộng cuộc sống đắt đỏ.

Đối với tôi, sống ở xứ này thật căng thẳng cái đường cơm áo gạo tiền. Nhưng đồng thời, theo một cách kỳ lạ, thì tôi chưa bao giờ cạn sự ngưỡng mộ tinh thần dẻo dai bền bỉ, sức chịu đựng cũng như lối nghĩ của một bộ phận không nhỏ nhân dân xứ cờ-hoa. Những người, nói nhại theo lối của Brenda về bọn nguỵ-trí thức ở nước Pháp một thế kỷ trước, ban ngày vỗ tay hoan hỉ cái sự cắt giảm thuế cho nhà giàu như là một thắng lợi vẻ vang, dù họ ở không ở trong nhóm xã hội ấy, và tối về thì lọ mọ tính toán tiền chợ, tiền biu [bills] để rồi rất mau quay sang chửi um lên, tất cả là tại lũ dân chủ, tất cả là tại cái thằng cha Bai-đần. 

halloween 2025

Trời mưa lạnh. Nhà không có bí ngô thì nói chi bọn ma quỷ giăng cây. Kẹo cũng không nốt. Đóng mình trong nhà rừng cả ngày, đối với tôi Halloween năm nay là một tên gọi hơn là một không khí lễ hội.

Tôi đã có một tháng Mười không mấy dễ dàng. Các vấn đề - sự vật và sự việc trước sau đều được giải quyết. Nhưng các vấn đề thuộc phạm vi tinh thần và tâm trí thì lại là chuyện khác. Bắt đầu sống ổn định nơi đây, tôi thấy mình càng ngày càng ngu, lười biếng, lộn xộn và co rút.

Chuyện tốt là ở giữa những mẩu đoạn u ám psy đó, tôi luôn có thể tìm ra việc để làm. Cho cái thân mình bận rộn, cho cái tâm mình được lặng trôi theo dòng chảy của lao động.

Hôm nay, tôi bắt đầu đọc lại Georges Duby và Pierre Nora. Không phải là lịch sử tiếp diễn, mà là về ego-histoire.

Chánh sơn tiểu chủng - ấm Hanoi Moment - chén Quimper
Ơ kìa, liên quan gì Halloween?

tận dụng các món nguyên liệu thừa thì ra bạn bánh táo này
nhân táo bên trong hẳn do mặt vỏ bánh đan thưa mà có giòn có mềm
nhắc nhớ tarte aux pommes

sáng dậy trễ, thấy cái khăn phủ này thì ha ha ha, màu Halloween

cuối ngày chăm chỉ lọc hạt giống bok choy cho mùa rau năm tới

cuộc sống đắt đỏ: thịt bò và đậu phụ

(1)

Mấy năm trước, bạn đánh chén của tôi cao hứng đầu tư món cổ phiếu của một hãng chuyên thực phẩm chay. Ông hoan hỉ nói cười, beyond meat là tương lai.

Giá một cổ phiếu mua vào lúc đó là gần 20 đồng tiền Mỹ. Hiện tại, nó đâu đó trên dưới ngưỡng một đồng. Tôi hỏi sao ông còn giữ chúng, ông bảo thấp vậy thì cứ để vậy thôi. Và mỗi lần đi qua giá kệ hàng chuyên sản phẩm plante-based với nhãn hàng công ty phát hành cổ phiếu thì mặt ông lão nhà ta cứ gọi là dài ngoẵng, coi rất chi là ngộ.

(2)

Hai tuần trước, sau khi từ school house - tiệm bia ở New Lebanon trở về, lão Tiên sinh hấp ha hấp háy thì thào bảo tôi, tuần sau thịt bò tăng giá, cỡ gấp ba lần.

Tôi nghe như chuyện bịa, hỏi sao ông biết. Chuyện lòng thà lòng thòng, đại khái là ông chuyên BBQ cuối mỗi tuần ở sân của tiệm bia được ông chuyên kiểm tra món an toàn thực phẩm gọi điện thông báo. Khách uống bia ai cũng nghe rõ mười mươi cuộc trò chuyện này, trong đó có ông lão nhà ta.

Tôi hỏi tiếp, tăng thì tăng nhưng sao nhiều vậy. Giải thích tôi nhận được là một phần Mỹ nhập kha khá thịt bò, phần nữa là với chăn nuôi nội địa thì giá cả vật tư liên quan giờ này tăng cao chẳng kém gì mức thuế áp cho thịt nhập khẩu. Khai sáng cho tôi xong rồi thì bạn đánh chén chép miệng, thời gian tới không ít hộ gia đình sẽ ít nhiều chật vật.

Đến giờ này, thịt bò đúng là tăng giá thật, như phần lớn các món thực phẩm cả sống lẫn chín, cả thiết yếu lẫn đồ "rác" [junk food]. Vừa mới hôm trước, tôi coi bọc thịt bò xay mua từ Scott's Meats, giá đúng là gấp đôi. Wow!

(3)

Nhà có hai người già với gần như là hai chế độ ăn uống nhưng điểm chung có không phải là ít. Chúng tôi đều thuộc tộc người thiếu thịt kém vui. Nhưng đồng thời, hẳn là do vấn đề tuổi tác, cái dạ của chúng tôi giờ rất chi là khiêm tốn, nói khác đi là chúng tôi ăn ít. 

Trong cái hoàn cảnh nhà không có trẻ con đang tuổi lớn và cũng không nốt người trưởng thành đang ở tuổi lao động cần nạp nhiều năng lượng, chúng tôi vẫn còn có thể xoay sở, co kéo ngân sách cho cái ăn cái uống. 

(4)

Có lẽ vì chưa đến mức "khiếp hãi" như một vài bà nội trợ người Mỹ mà tôi vẫn dư thừa năng lượng để mà nghĩ nhảm.

Thế nên có chuyện tối hôm trước, đột nhiên con giời phát hiện sao mình thông minh khi trịnh trọng trình bày suy nghĩ, dự phóng đậm mùi an ủi và động viên với bạn đánh chén của mình. Tui đây nghĩ ông cứ yên tâm với beyond meat. Vì giờ thịt bò tăng giá thì bà con sẽ chuyển sang ăn chay. Và nữa là vì đậu tương Mỹ đang ế thì có thể dùng đó mà chế thêm nhiều đậu phụ hoặc cho người chưa sẵn sàng "chay" thì chế thịt bò chay. Giá đậu phụ hẳn là rẻ, mà giá bò chay cũng hẳn là hấp dẫn. Từ đó suy ra, món cổ phiếu của hãng thực phẩm chay mà ông đang sở hữu sẽ cứ gọi là tăng giá vòn vọt thời gian tới a.

(5)

Vĩ thanh: một ông già lườm một bà già :-)))

khi mình không yêu nhúc nhích

Mùa hè chính thức kết thúc hôm đầu tuần. Tôi lười theo chân bạn đồng hành về nhà biển thì quyết định đối mặt thử thách ta đây ta sống một mình trên núi. 

Không tính những lần giơ tay chào mỗi khi có xe chạy qua trước nhà thì tôi chỉ có hai lần trực diện tiếp xúc, nhe răng nói cười mấy câu với tha nhân, một lần là với bác thợ đến bảo trì máy phát điện và lần còn lại là với chủ thầu kiêm thợ săn tay mơ Dave - người giúp ông lão nhà ta ghim giấy sở hữu rừng đổi lại việc được tự do săn bắn trong rừng của ông.

Và tôi đã "sống sót". Với không ít thành tựu nho nhỏ cả [bên] ngoài lẫn [bên] trong. 

Vườn rau mở rộng, với trung tâm là herb garden, căn bản đã thành hình rõ nét. Tôi có thời gian để nhìn con quái vật psy trong mình nhảy tưng tưng khi đọc và nghe tin tức của ngày; có thời gian để nghe Locomotive breath với một thái độ tiếp nhận mới; có thời gian để tính toán xem mình nên chọn ngả suy nghĩ nào nhân tưởng các chuyện xưa cũ; rồi nữa là mày mò thử nghiệm dăm ba món mới trong bếp nhỏ nhà rừng. 

Rất nhiều năm trước, cô nghệ sĩ đóng bỉm và tôi chí choé xung quanh chuyện tôi là "trạch lão bà" - danh xưng tôi tự vơ về mình hay "một con mụ không yêu nhúc nhích" - mô tả của cô bạn dành cho tôi. Giờ nghĩ lại chuyện này thì tôi phì cười. Gọi gì đi nữa thì bản chất tôi vẫn là không đổi: không yêu thích tiếp xúc với con người, thích ở yên trong xó của mình. 

mưa và mù đầu sáng, nhắc nhớ Sapa

sugar house chờ được phủ mái
các bậc đá này bị ông lão nhà ta chê quá bé

hương trầm Thế Hưng, xa Hà Nội hoá thành quà quý

cuối cùng thì tôi cũng cắt vài cành hoa cắm lọ
bình trong bộ sưu tập delicious ceramics của ông chủ nhà

rình dâu chín cho món uống cold brew

outlaw 2025: dylan trong bóng tối và nelson sau tấm màn

(1)

Vé được mua từ năm trước. Tôi lơ ma lơ mơ, đầu tháng 9 năm nay mình sẽ nghe Bob Dylan. Còn lại, thời gian và địa điểm chính xác thì chẳng rõ.

Hoà nhạc chiều thứ Bảy, đêm thứ Sáu tôi mới biết mai mình đi coi Dylan. 

Lúc đó, hình dung của tôi là vô một cái rạp, nhìn thấy ông Dylan bằng xương bằng thịt trên sân khấu cùng nhóm nhạc già lụ khụ của ông ấy. Và phải đợi đến thời điểm khởi hành, tôi mới biết mình không chỉ coi Bob Dylan mà còn cả Willie Nelson, và rằng thì là mà sẽ có một opening act dự là kha khá dài, đồng nghĩa với việc chúng tôi sẽ về nhà rất muộn.

(2)

Bị "khủng bố" tinh thần bởi các chia sẻ trên mạng nhện về parking, bác gái đồng hành yêu cầu khởi hành thật sớm, rằng thì là mà cần đến sớm vài giờ. Vì thế mà dù buổi diễn bắt đầu 4 giờ chiều thì ngay từ giữa trưa chúng tôi đã khởi hành. Sau bữa trưa muộn hoành tráng ở Black Eyed Sally's, chúng tôi đi tìm cái rạp.

Parking có phải là vấn đề hay không, câu trả lời khó mà dứt khoát. Nếu bạn sẵn sàng chi 50 đồng tiền Mỹ hoặc có khi là hơn thế xe cứ vậy mà chạy lèo lèo. Còn đỗ xe miễn phí ư? Xin mời các bác vòng xe lại rồi đi theo chỉ dẫn. May mà chỉ có đường đất loằng ngoằng, còn tính theo đường chim bay và lối bộ hành từ bãi xe xuống rạp thì khoảng cách rất chi là ôkê-la.

(3)

Mà hay lắm nhá, đậu xe ở đâu thì nhân dân vẫn cứ phải xếp hàng theo một cách rất chi là dân chủ. Thế nên có chuyện khối bà con vung thẻ tín dụng để chạy xe đường thẳng xong thì cuối cùng vẫn cứ là chen vai sát cánh cùng những người yêu cái sự free - thực ra thì phí đậu xe đã nằm trong tiền vé rồi - tạo thành một hàng dài tính ra đôi trăm mét. 

Tôi thấy kiểm tra an ninh ở Saratoga có chút phiền phức, nhưng lần nay ở Hartford thì quá là đi qua cửa an ninh sân bay. Không biết bao nhiêu cái túi, cái ô, chai nước bị tống tiễn vô cái thùng rác đại bự với nhiều vẻ mặt tiếc rẻ của các chủ nhân ông của chúng. 

(4)

Buổi diễn bắt đầu đúng giờ. Với opening act dài lê thê hơn ba giờ đồng hồ và ba nhóm nhạc khác nhau, hai nhóm đầu tiên thuộc dạng "mầm non", còn nhóm thứ ba thì danh tiếng đủ coi là rạng ngời. 

Tôi bấm dạ mong thời gian trôi qua thật nhanh chán rồi thì quay sang thực hành một quan sát xã hội học về đám đông khán giả. Phần lớn là người già. Trẻ có thì thường là dị. Tôi thích thú nhìn các bà bác, bà nội bà ngoại mặc áo hai dây, chân đi ủng và đầu đội mũ cao bồi thôn; rồi nữa là phong cách bô-hê-miêng dài thượt thượt. Chẳng cứ phái nữ mà phái nam, ăn mặc kiểu cách hay bình thường, khối vị cứ gọi là đung đưa rung lắc liên hồi. Nhìn ngộ và đáng yêu lắm, vì họ rất tự nhiên. 

đến đúng giờ thì là dư lày

Chỉ có khoảng 5% khán giả giống chúng tôi, tức là đến đúng giờ. Còn lại thì cứ gọi là lúc túc, lục tục cho tới phần trình diễn của ông già Dylan. Thời điểm đó, rạp kín đặc, và bãi cỏ ngoài trời cũng khó tìm ra một khoảng trống.

(5)

Sân khấu chuẩn bị cho Bob Dylan tối om om với hai nhánh đèn trang trí nhìn giống như hai các gạc hươu. Bí ẩn. Huyền bí. Và khó hiểu.

Bùm. Phần diễn bắt đầu. Qua hai màn hình lớn, chúng tôi có thể nhìn thấy chóp mũ của vị danh ca. Không rõ là mũ cao-bồi hay mũ của áo hoodie, túm lại không phải là đầu trần.

Và cho tới khi phần diễn kết thúc, không một ai trong đám đông khán giả nhìn thấy Dylan. Không ít người ngơ ngơ ngác ngác. Một bà lắm mồm ngồi sau lưng tôi vô cùng bức xúc, tự hỏi đây là Dylan thật hay là Dylan giả. Còn tôi thì cười hic hic trêu bạn đồng hành cứ như là scam ý nhể.

(6)

Sân khấu lại nhấp nhô một tiểu đội kỹ thuật viên chuẩn bị cho phần diễn của Willie Nelson. Một tấm trướng lớn Outlaw 2025 được hạ, hai bên cánh cũng được treo lên mấy tấm màn. 

Không chỉ riêng tôi mà xung quanh bắt đầu rộ lên bàn tán, chả nhẽ đến Nelson cũng là giấu mặt.

Sau một hồi chuẩn bị, phần diễn cuối cùng bắt đầu. Với hai màn hình to trình chiếu một ông Nelson ở tầm tuổi trên dưới 60, với hình ảnh người vô gia cư, người nhập cư... rồi cờ Mỹ, rồi bà cầm đuốc, rất chi là chính trị. Không chỉ riêng tôi mà xung quanh lại thêm một làn sóng âm thanh, chả nhẽ Nelson hát sau tấm màn.

(7)

Ơn Giời, sau bài hát mở màn thì mấy tấm trướng đều được kéo lên. Phông bạt sân khấu là quốc kỳ Mỹ khổng lồ. Ông ca sĩ tuổi ngoài 90 xem ra vẫn thật là phong độ, bất chấp việc cứ chốc lát lại lấy khăn lau mặt và cầm cốc nhấp một ngụm không rõ là thứ nước gì.

Tôi chẳng hiểu mô tê gì về mấy món nhạc bờ-lu, căn-tờ-ri và/hay rộc này, đại khái là cũng rất tự nhiên mà hết gật gà gật gù thì là giật đùng đùng theo tiết tấu âm thanh trên sân khấu. Cùng dãy với chúng tôi, có một ông bác công khai hút cỏ, một tay lập loè đầu thuốc, một tay đỡ cái lon chẳng rõ bia hay nước ga to bổ chảng, người lắc lư như trúng tà. Còn ngay sau lưng tôi là một ông bác khác liên hồi gào tướng I love you, Willie hoặc không là rống lên hát cùng ông cụ già. 

(8)

Buổi diễn kết thúc với cuồn cuộn sóng âm vỗ tay và hò reo. Ông già Willie từ từ tung xuống đám khán giả kề sân khấu ba món khăn, băng-đô và gì đó tôi không rõ là khăn lau mặt hay khăn buộc cổ tay. Màn hình chớp nhoáng hình ảnh một bà bác cỡ U-60 nhưng ăn mặc nhí nhoảnh hơn cả gái trăng rằm, tay giơ cao tấm biển hôm nay là sinh nhật tôi, ơi hỡi Willie xin hãy ký tên vào mũ của tôi. Không rõ, điều ước đó có được đáp ứng không. 

Chúng tôi về đến nhà, coi đồng hồ đã là gần 1 giờ sáng. Tôi mệt bã người, nhưng nghĩ đến mấy bác đến từ Úc Châu và Thuỵ Điển, rồi bà con từ mấy bang khác lọ mọ đường xa tới tận Hartford để nghe nhạc thì thấy mình vẫn còn may mắn chán. Thêm nữa, tôi có một bữa trưa ngon, hoan hỉ là đã có thể thêm một gạch đầu dòng trong danh sách chuyên thử Nashville hot chicken mỗi khi có dịp đi loanh quanh.

xem ra cụ 92 phong độ hơn ông 84 :-)

Outlaw Music Festival 2025 - Hartford, CT

ở Black Eyed Sally's

Hartford

vẫn là Black Eyed Sally's

lần thứ n thử Nashville hot chicken
vẫn chưa đủ cay như mong đợi